८५ वर्षपछि बढ्छन् यी ९ रोगको जोखिम, यसरी गर्नुपर्छ हेरचाह

काठमाडौँ। आधुनिक जीवनशैली र असन्तुलित खानपानका कारण कम उमेरमै विभिन्न रोगहरू देखिन थालेका छन्। तर उमेरको एउटा निश्चित चरण पार गरेपछि शरीर स्वाभाविक रूपमा कमजोर बन्दै जान्छ। विशेषगरी ८५ वर्षपछि शरीरका अंगहरूको कार्यक्षमता घट्ने, रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता कम हुने र दीर्घरोगहरूको जोखिम बढ्ने गर्छ।

९० वर्ष नजिक पुग्नु आफैंमा ठूलो उपलब्धि भए पनि यस उमेरमा स्वास्थ्यप्रति विशेष सजगता आवश्यक हुन्छ। यहाँ ८५ वर्षपछि सामान्यतया देखिने ९ प्रमुख स्वास्थ्य समस्याबारे जानकारी प्रस्तुत गरिएको छ।

१. मुटु सम्बन्धी समस्या

उमेर बढ्दै जाँदा मुटुको मांसपेशी कमजोर हुन सक्छ। उच्च रक्तचाप, अनियमित धड्कन, मुटु विफलता र धमनी अवरोधजस्ता समस्या देखिन सक्छन्। नियमित रक्तचाप तथा मुटुको परीक्षण अनिवार्य मानिन्छ।

२. श्वासप्रश्वास समस्या

फोक्सोको क्षमता घट्दै जाँदा सास फेर्न गाह्रो हुन सक्छ। क्रोनिक ब्रोन्काइटिस र संक्रमणको जोखिम बढ्छ। सामान्य लाग्ने सासप्रश्वास समस्या पनि गम्भीर बन्न सक्ने भएकाले समयमै चिकित्सकको परामर्श आवश्यक हुन्छ।

३. हड्डी र जोर्नी कमजोर हुनु

८५ वर्षपछि हड्डी पातलो र कमजोर बन्दै जान्छन्। ओस्टियोपोरोसिस, जोर्नी दुखाइ र लडेर हड्डी भाँचिने जोखिम उच्च हुन्छ। क्याल्सियम, भिटामिन डी तथा हल्का व्यायाम लाभदायक हुन्छ।

४. डिमेन्सिया र अल्जाइमर

बिर्सने, दिग्भ्रम हुने, व्यवहारमा परिवर्तन आउनेजस्ता समस्या बढ्न सक्छन्। मानसिक गतिविधि, सामाजिक सम्बन्ध र नियमित संवादले मानसिक स्वास्थ्य सुदृढ राख्न मद्दत गर्छ।

५. मधुमेह र मिर्गौला समस्या

दीर्घकालीन मधुमेह र उच्च रक्तचापले मिर्गौलामा असर पुर्‍याउन सक्छ। बारम्बार पिसाब लाग्ने, शरीर सुन्निने र अत्यधिक थकानजस्ता लक्षणलाई बेवास्ता गर्नु हुँदैन।

६. कमजोरी र पोषणको कमी

भोक नलाग्नु सामान्य भए पनि यसले पोषण अभाव निम्त्याउन सक्छ। रक्तअल्पता, तौल घट्नु र ऊर्जाको कमी देखिन सक्छ। सन्तुलित आहार र पर्याप्त पानी सेवन अत्यावश्यक हुन्छ।

७. स्ट्रोक

उच्च रक्तचाप र मुटु रोगका कारण स्ट्रोकको जोखिम बढ्छ। अचानक शरीरको एक भाग कमजोर हुनु, बोल्न गाह्रो हुनु वा अनुहार बाङ्गिनुजस्ता संकेत देखिए तत्काल अस्पताल लैजानु जरुरी हुन्छ।

८. पार्किन्सन रोग

हात काँप्ने, सन्तुलन गुम्ने र हिँड्न गाह्रो हुने समस्या देखिन सक्छ। यो स्नायु प्रणालीसँग सम्बन्धित रोग हो, जसको लक्षण उमेरसँगै बढ्न सक्छ।

९. श्रवण तथा दृष्टि समस्या

मोतीबिन्दु, ग्लुकोमा र श्रवणशक्ति घट्नु बुढ्यौलीमा सामान्य समस्या हुन्। नियमित आँखा तथा कान परीक्षणले जीवनस्तर सुधार गर्न सहयोग पुर्‍याउँछ।

यसरी गर्नुपर्छ हेरचाह

– नियमित स्वास्थ्य जाँच गर्ने
– चिकित्सकले सिफारिस गरेका औषधि समयमै सेवन गर्ने
– दैनिक हल्का व्यायाम र हिँडडुल गर्ने
– सन्तुलित तथा पोषिलो आहार खाने
– पर्याप्त आराम र सकारात्मक वातावरण बनाउने
– परिवारबाट भावनात्मक सहयोग प्राप्त गर्ने

परिवारको माया, सम्मान र साथ वृद्धवृद्धाहरूका लागि सबैभन्दा ठूलो औषधि हो। आधुनिक चिकित्सा सुविधा र सचेत जीवनशैली अपनाउने हो भने ८५ वर्षपछि पनि स्वस्थ, सुरक्षित र सम्मानजनक जीवनयापन सम्भव छ।